Visiespel ontwikkelen? Zo doe je dat!

Mei 2023, Lisa Unlandt

Je herkent het misschien wel: er is met veel aandacht een prachtige visie gecreëerd. Het liefst in co-creatie met een grote groep deelnemers, zoals medewerkers en partners. Maar dan… dan wordt het tijd om die visie in de praktijk te brengen. Hoe zet je nu de volgende stap? En voorkom je dat zo’n visie in een digitale la belandt? Daarvoor ontwikkelen we bij STORMPUNT graag een visiespel. Hoe je dat aanpakt delen we met je in deze blog.

Meemaken = onthouden

Als je speelt blijft informatie veel beter hangen. Je hoort en ziet niet alleen wat er met een visie wordt bedoeld, maar maakt het écht mee. Door serious gaming te gebruiken creëren we unieke situaties die mensen bijblijven. De visie vertalen naar je eigen werkpraktijk wordt zo een stuk leuker en makkelijker – precies wat je wilt dat er met een visie gebeurt!

Een logische keuze dus, om een spel te maken rondom een nieuwe visie. We deden dat eerder al met een kaartspel met speciaal ontworpen dobbelsteen voor de gemeente Diemen en de gemeente Deurne. En recent ontwikkelden we een heuse VisieVloer voor GGD Hart voor Brabant en GGD West-Brabant.

De VisieVloer

Met deze VisieVloer loop je in 1,5 uur door de visie, door middel van afwisselende opdrachten. Het is te spelen met iedereen binnen de GGD, maar ook met partners en inwoners. Doordat we duidelijke spelinstructies en geluidsfragmenten hebben die iedereen door het spel laten lopen, is het spel door medewerkers van de GGD zelf te begeleiden.

Onze belangrijkste tips & tricks bij het ontwikkelen van een visiespel? Die lees je hieronder:

#1   Houd het simpel

Misschien wel het belangrijkste: houd de basis simpel. Toeters en bellen in het spel zijn voor jou misschien leuk om te bedenken, maar leiden in werkelijkheid af van de kern. Zorg dat het spel makkelijk uit te leggen is. In het geval van de GGD’en kozen we voor opdrachten die aansluiten bij de verschillende visie-onderdelen. De deelnemers spelen deze opdrachten in de volgorde waarin ze in de visie voorbijkomen. De opdrachten staan dus vast, net als de volgorde. Ook qua techniek hielden we het simpel: we gebruikten ondersteunende geluidsfragmenten die met één druk op de knop te bedienen zijn.

#2   Vind de balans

Het grote verschil tussen een ‘gewoon spel’ en een serious game, is dat de inhoud bij de laatste een grote rol speelt. Het doel is dat deelnemers na afloop de visie kennen en kunnen toepassen in hun eigen werk, want zo gaat deze pas écht leven. Toch blijft het ook een spel. Zorg dus voor een goede balans tussen inhoud en fun. En wissel regelmatig van type opdracht. Zo ontwikkelden wij onder andere gespreks-, teken- en brainstormopdrachten.

#3   Houd je doelgroep in gedachten

Dit brengt ons gelijk bij de derde tip: houd in je opdrachten rekening met je doelgroep. Voor de GGD’en ontwikkelden we 3 verschillende type opdrachtensets: voor GGD-medewerkers, voor raadsleden en bestuur en voor frisse blikken. Per doelgroep hielden we in de selectie van opdrachten rekening met hoe goed een doelgroep de visie al kent en welk type vragen passend is.

#4   Test snel

Eerst het hele spel ontwikkelen en dan pas testen? Ho maar! Zodra er een eerste conceptversie van het spel klaar was, testten we deze met een groep spelers. Dat leverde gelijk al een bak aan inzichten op die we mooi konden verwerken in de tweede versie. En ook die versie testten we, met een nieuwe groep van reeds betrokken mensen en frisdenkers in ons StormLab. Zo konden we veel beter inschatten welke opdrachten goed werkten (en welke niet), en wat er nodig was om het spel soepel te laten verlopen. Geloof ons: de eerste versie was echt heel anders dan de uiteindelijke versie!

#5   Benut de ruimte

Het visiespel dat we voor de GGD’en ontwikkelden speel je niet aan tafel. Nee: je legt het op de vloer! Zo kun je letterlijk door de visie heenlopen, en maak je visueel waar in de visie je bezig bent. Bijkomend voordeel is dat deelnemers daardoor staan en lopen, waardoor je van nature al een fijnere flow hebt. Wij kozen voor losse vloertegels, zodat je flexibel bent in hoe je ze neerlegt. Bij een grotere ruimte kunnen ze verder uit elkaar dan in een kleinere ruimte, maar het past altijd!

#6   Zorg voor duidelijk, compleet en mooi materiaal

Het visiespel leverden we op als een hele kit: routeboekjes voor de spelers met ruimte om notities te maken, de vloertegels, de pion, de zuil met daarin een boxje met geluidsfragmenten en een knop die een feestelijk geluid maakt als je erop drukt, setjes met opdrachtkaarten, een inzichtenkaart waarop de spelbegeleider inzichten kan noteren, posters om promotie te maken en heldere spelinstructies. En aangezien het aantrekkelijker wordt om te spelen wanneer het er mooi uitziet, lieten we de onderdelen opmaken door onze vaste vormgever. Materiaal dat lekker smoelt versterkt de inhoud.

#7   Kill your darlings

In het verlengde van tip 1 en 4: durf los te laten en sta open voor feedback. Zelf vonden we allerlei verschillende, prachtig ontworpen bruggetjes tussen de visie-vloerdelen heel schattig staan, maar al gauw bleek dat het alleen maar afleidde en geen duidelijke functie had. Andersom leerden we dat een pion die je van onderdeel naar onderdeel meeneemt juist voor verduidelijking zorgde. Zo is er altijd overzicht waar je bent in het spel. Houd dus niet te veel vast aan je oorspronkelijke plan maar luister goed naar de feedback. Daar wordt je spel alleen maar beter van.

Hoppa! Dat waren 7 tips om je op weg te helpen met het ontwikkelen van een visiespel. Wij kijken heel tevreden terug op het ontwikkelen van dit spel, net als Geertje Venn-De Bruin, strategisch beleidsadviseur bij GGD Hart voor Brabant:

“Er werd een snaar geraakt die echt aan het denken zette en de reacties waren ook heel positief. Hiermee kunnen we echt aan de slag! Met de spraakbegeleiding hou je als spelbegeleider echt de juiste focus en koers, waarbij er ook nog ruimte is voor een beetje eigen flair.”